Katekolaminlere Dirençli Şokta Non-Adrenerjik Yaklaşım: Metilen Mavisi ve Perfüzyon Güvenliği

Yazarlar

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.19238729

Anahtar Kelimeler:

Vazoplejik Sendrom, metilen mavisi, Kardiyopulmoner Bypass, Nitrik Oksit, Perfüzyon Yönetimi

Özet

Kardiyopulmoner bypass (KPB) sonrası gelişen vazoplejik sendrom; düşük sistemik vasküler direnç, normal veya artmış kardiyak debi ve yüksek doz katekolaminlere yanıtsızlık ile karakterize, mortalitesi yüksek (%25) bir klinik tablodur. Bu bölüm, vazoplejinin patofizyolojisinde rol oynayan Nitrik Oksit (NO) ve siklik Guanozin Monofosfat (cGMP) yolağının aşırı aktivasyonunu ve bu yolağı hedef alan Metilen Mavisi'nin (MM) terapötik rolünü incelemektedir. MM, çözünür Guanilat Siklaz (sGC) ve indüklenebilir Nitrik Oksit Sentaz (iNOS) enzimlerini inhibe ederek, adrenerjik reseptörlerden bağımsız bir mekanizmayla vasküler tonusu restore eder.

Çalışmada ayrıca, MM kullanımının intraoperatif dönemde yarattığı spesifik monitörizasyon zorlukları detaylandırılmıştır. İlacın optik özellikleri nedeniyle pulse oksimetre (SpO2) ve serebral oksimetre (NIRS) cihazlarında gözlenen "psödo-desatürasyon" (yalancı düşüş) fenomeninin mekanizması ve perfüzyon güvenliği açısından yönetimi tartışılmıştır. Cerrahi açıdan; preoperatif risk faktörleri (ACE inhibitörü kullanımı, endokardit), zamanlama stratejileri (profilaktik vs. kurtarıcı) ve mutlak kontrendikasyonlar (G6PD eksikliği, Serotonin Sendromu riski) güncel literatür ışığında ele alınmıştır. Bu bölüm, kalp damar cerrahı, perfüzyonist ve farmakoloğun ortak perspektifiyle, dirençli vazopleji yönetiminde güvenli ve etkili bir klinik protokol oluşturmayı amaçlamaktadır

Referanslar

Byrne JG, Leacche M, Paul S, Mihaljevic T, Rawn JD, Shernan SK, et al. Risk factors and outcomes for 'vasoplegia syndrome' following cardiac transplantation. European journal of cardio-thoracic surgery. 2004;25(3):327–32.

Fischer GW, Levin MA. Vasoplegia during cardiac surgery: current concepts and management. Seminars in thoracic and cardiovascular surgery. 2010;22(2):140–44.

Shaefi S, Mittel A, Klick J, Evans A, Ivascu NS, Gutsche J, et al. Vasoplegia After Cardiovascular Procedures-Pathophysiology and Targeted Therapy. Journal of cardiothoracic and vascular Anesthesia. 2018;32(2):1013–22.

Castagna F, Mehra MR, Nabzdyk CGS, Givertz MM. Vasoplegia Syndrome After Cardiac Surgery: Insights Into Mechanisms and Treatment. JACC. Heart failure. 2025;13(7):102482.

Byrne JG, Leacche M, Paul S, et al. Risk factors and outcomes for 'vasoplegia syndrome' following cardiac transplantation. Eur J Cardiothorac Surg. 2004;25(3): 327-32.

Mekontso-Dessap A, Houël R, Soustelle C, Kirsch M, Thébert D, Loisance DY. Risk factors for post-cardiopulmonary bypass vasoplegia in patients with preserved left ventricular function. The Annals of thoracic surgery. 2001;71(5):1428–32.

Landry DW and Oliver JA. The pathogenesis of vasodilatory shock. The New England journal of medicine. 2001;345(8):588–95.

Busse LW, Barker N, Petersen C. Vasoplegic syndrome following cardiothoracic surgery-review of pathophysiology and update of treatment options. Critical care. 2020; 24(1): 36.

Evora PR, Alves Junior L, Ferreira CA, Menardi AC, Bassetto S, Rodrigues AJ, et al. Twenty years of vasoplegic syndrome treatment in heart surgery. Methylene blue revised. Revista brasileira de cirurgia cardiovascular. 2015;30(1):84–92.

Habib AM, Elsherbeny AG, Almehizia RA. Methylene Blue for Vasoplegic Syndrome Postcardiac Surgery. Indian J Crit Care Med. 2018; 22(3):168–73.

Weiner MM, Lin HM, Danforth D, Rao S, Hosseinian L, Fischer GW. Methylene blue is associated with poor outcomes in vasoplegic shock. Journal of cardiothoracic and vascular Anesthesia. 2013; 27(6):1233–38.

Viaro F, Dalio MB, Evora PR. Catastrophic cardiovascular adverse reactions to protamine are nitric oxide/cyclic guanosine monophosphate dependent and endothelium mediated: should methylene blue be the treatment of choice? Chest. 2002;122(3):1061–66.

Stawicki SP, Sims C, Sarani B, Grossman MD, Gracias VH. Methylene blue and vasoplegia: who, when, and how? Mini reviews in medicinal chemistry. 2008; 8(5):472–90.

Peter C, Hongwan D, Küpfer A, Lauterburg BH. Pharmacokinetics and organ distribution of intravenous and oral methylene blue. European journal of clinical pharmacology. 2000;56(3):247–50.

Paciullo CA, McMahon Horner D, Hatton KW, Flynn JD. Methylene blue for the treatment of septic shock. Pharmacotherapy. 2010;30(7):702–15.

Hencken L, To L, Ly N, Morgan JA. Serotonin Syndrome Following Methylene Blue Administration for Vasoplegic Syndrome. Journal of cardiac surgery. 2016;31(4):208–10.

Kessler MR, Eide T, Humayun B, Poppers PJ. Spurious pulse oximeter desaturation with methylene blue injection. Anesthesiology. 1986; 65(4): 435–36.

Sidi A, Paulus DA, Rush W, Gravenstein N, Davis RF. Methylene blue and indocyanine green artifactually lower pulse oximetry readings of oxygen saturation. Studies in dogs. Journal of clinical monitoring. 1987;3(4):249–56.

Mittnacht AJ, Fischer GW, Reich DL. Methylene blue administration is associated with decreased cerebral oximetry values. Anesthesia and analgesia. 2007;105(2):549–50.

Meekin GK. Intraoperative use of methylene blue to localize parathyroid adenoma.The Laryngoscope. 1998;108(5):772–73.

Hosseinian L, Weiner M, Levin MA, Fischer GW. Methylene Blue: Magic Bullet for Vasoplegia? Anesthesia and analgesia. 2016;122(1): 194–201.

Booth AT, Melmer PD, Tribble B, Mehaffey JH, Tribble C. Methylene blue for vasoplegic syndrome. The Heart Surgery Forum. 2017;20(5):234–38.

Taylor K, Holtby H. Methylene blue revisited: management of hypotension in a pediatric patient with bacterial endocarditis. J Thorac Cardiovasc Surg. 2005;130(2):566.

Ozal E, Kuralay E, Yildirim V, Kilic S, Bolcal C, Kücükarslan N, et al. Preoperative methylene blue administration in patients at high risk for vasoplegic syndrome during cardiac surgery. Ann Thorac Surg. 2005;79(5):1615–19.

Yayınlanmış

27.03.2026

Nasıl Atıf Yapılır

Gödekmerdan Katırcıoğlu, E., Coşkun, M. B., Köylü, M., & Yalçın, M. (2026). Katekolaminlere Dirençli Şokta Non-Adrenerjik Yaklaşım: Metilen Mavisi ve Perfüzyon Güvenliği. MEHES JOURNAL, 4(1), 55–63. https://doi.org/10.5281/zenodo.19238729

Aynı yazar(lar)ın dergideki en çok okunan makaleleri